Volwassenen en muzieklessen

Boukje van Gelder over beginnen met muziek als volwassene

Als we aan beginnen met muzieklessen denken, denken we vaak niet aan volwassenen die muzieklessen nemen, maar praten we al snel over kinderen die meegenomen worden naar een muziekschool om verschillende muziekinstrumenten uit te proberen totdat zij het instrument hebben gevonden dat ze mooi vinden en ook de ouders kunnen waarderen. (Mijn eigen muzikale moeder wilde om logistieke redenen niet dat ik harp ging spelen, dus ben ik vrolijk overgegaan op: “Ik wil cello spelen.”) Kinderen die blokfluit, keyboard, drums en hobo proberen. Ze zijn blij met ieder muziekinstrument dat geluid kan maken. Het is een mooie manier voor kinderen om aan hun muzikale avontuur te beginnen.

Toch zijn er nog een heleboel van hen die na een paar jaar stoppen of zelfs nooit zijn begonnen. En veel van hen hebben, als zij opgegroeid zijn, spijt van hun muzikale gat. Misschien herken je dit wel en had je gehoopt dat het leven anders was gelopen, maar denk je dat het nu ongetwijfeld te laat is om (weer) te beginnen met muzieklessen. Alle muzikaliteit die je vroeger wellicht had kunnen ontwikkelen, is verloren nu je zo oud bent geworden. Je blijft wel gewoon al die mensen bewonderen die uitblinken in de muziek. Maar ergens wens je dat je muzieklessen had genomen…

Waarom begin je niet nu nog?

Denk je echt dat het niet meer kan omdat je geen (wonder)kind meer bent? Als dat zo is, laat mij dan proberen je te overtuigen dat je nog steeds kan beginnen en dat het ook helemaal niet vreemd is. Ik geef je in dit artikel wat inzichten over het leren spelen van een muziekinstrument of het leren zingen die je waarschijnlijk van gedachten veranderen. Als eerste wil ik wat mythes over muziek maken en leren uit de wereld helpen.

mythe 1:

Er bestaan alleen muzikanten met een groot talent en de anderen zijn hopeloze gevallen, zoals ik.

Hoewel er muzikanten zijn met een uitzonderlijk talent, zijn er ook minstens net zoveel grote musici die in het begin helemaal geen speciale gaven hadden, maar gewoon heel hard hebben gewerkt. Eigenlijk zijn de meeste mensen op een manier wel muzikaal, slechts een klein gedeelte is amuzikaal. Een veel groter percentage heeft hun muzikaliteit nooit getraind. Maar het is nooit te laat om daarmee te beginnen.

De volgens jou amuzikale mensen vs. de amuzikale mensen

Who you think aren't musical
Who aren't musical

De volgens jou muzikale mensen vs. de muzikale mensen

Who you think are musical
Who are musical

mythe 2:

Ik ben niet creatief genoeg om goed in muziek te zijn.

You-vs-artist
Het woord ‘creativiteit’ is gelinkt aan ‘creëren’. Een creatie kan val alles zijn, groot of klein. Daarom zijn mensen creatief op een heleboel manieren: een bakker die een recept ontdekt om zijn brood nog knapperiger te maken, een Nobelprijswinnaar die een stap dichter bij het genezen van een ziekte komt en een loodgieter die zoekt naar de beste manier om een lek te dichten. Allemaal zijn ze creatief en voor allemaal kwam die creativiteit met jaren ervaring en een hoop (mislukte) experimenten. Er bestaat niet zoiets als een gave van creativiteit. Iedereen kan het vinden van nieuwe oplossingen oefenen en het brein daarmee nieuwe verbindingen geven waarbij weer meer oplossingen kunnen worden gevonden. Creativiteit is zo het zoeken naar nieuwe dingen om te doen en manieren om ze te doen.

mythe 3:

Iemand anders kan het toch beter (“Laat maar zitten, ik word nooit de nieuwe Mozart.”), dus waarom zou ik ook maar beginnen?

help-I-can't-learn-music
Dit schijnt een goed argument te zijn om niet met muzieklessen te beginnen, maar als mensen het over beginnen met sporten hebben, vergeten ze te vertellen dat ze nooit zo goed als Usain Bolt zullen zijn of zullen spelen in FC Barcelona. Ze doen hun hardloopschoenen aan en gaan met 50.000 anderen de marathon van New York lopen. Ze rennen heel erg langzaam, maar zijn toch trots op hun prestatie. Niet zo goed componeren als Bach of zingen als Beyoncé zou dan een argument moeten zijn om geen muzieklessen te nemen? Kom op! Je kunt tenminste trainen voor de vijf kilometer piano spelen en daar dan heel trots op zijn.
don't-give-up-music

mythe 4:

Ik zal nooit meer een muziekinstrument kunnen leren, ik ben geen 10 jaar meer.

Deze mythe geldt niet alleen voor het leren van een muziekinstrument of zingen. Mensen zien hun leervermogen globaal zo:

learning-ability-adult
  1. “Ik voel dat ik oud word, mijn neefje van 5 wint van me met memory.”
  2. “Deze taak laat ik even over aan de nieuwe trainee, want haar hersenen zijn nog flexibel.”
  3. “Ik kan deze computer niet aan de praat krijgen, maar dat is normaal, want ik ben al 60.”
  4. “Ik ben te oud voor al deze snelle veranderingen, laat maar zitten.”

 

Nou ben ik nog voor het tweede stadium en dus heb ik geen ervaring met hoe het voelt om echt ouder te worden. Maar ik heb veel in de klantenservice gewerkt en daar heb ik mensen van 45 horen zeggen dat ze oude taarten zijn, omdat ze hun wachtwoorden steeds vergeten. Dit verhaaltje gaat zo door tot ze 80+ zijn en ze hun wachtwoord nog steeds niet kunnen herinneren.

Eigenlijk is het zo dat de meeste van hun het wachtwoord gewoon niet willen onthouden. Ze willen geen tijd verspillen om het te leren. Leeftijd heeft daar weinig invloed op, behalve als er ziektes in het spel zijn die iemand dingen laten vergeten.

Dr. Josh Turknett zegt dit erover:

“Je brein gaat niet veranderen of een herinnering creëren zonder dat je je erop focust. Focus is hoe je naar je brein seint dat iets belangrijk genoeg is om ervoor te veranderen.”

Hij zegt ook dat ons brein flexibel blijft tijdens ons leven en daardoor in staat is om nieuw gedrag en nieuwe vaardigheden te leren. Dus je kunt inderdaad nog steeds nieuwe dingen leren als volwassene, ook al leer je misschien niet op dezelfde manier als toen je een kind was.

Dit in combinatie met onze aangeboren muzikaliteit zorgt ervoor dat we een muziekinstrument kunnen leren bespelen of kunnen leren zingen op een leuk en uitdagend niveau.

De vraag is: wil je het? Is het jouw focus waard?

En als je het wil, ben je er nu van overtuigd dat je het ook kan? Voor als dit nog niet het geval is, geef ik je vijf voordelen van muzieklessen nemen als een volwassene:
  1. Je kiest er zelf voor om lessen te nemen. Er is geen ouder die je dwingt om lessen te nemen of een bepaald soort instrument te kiezen, dus je hebt intrinsieke motivatie.
  2. Je bent slimmer dan toen je een kind was. Je brein heeft al meer connecties om nieuwe verbindingen mee te maken.
  3. Je hebt een veel betere focus dan toen je een kind was.
  4. Je hebt duidelijkere ideeën over wat je wil leren.
  5. Je hebt misschien minder tijd te besteden, maar omdat je hersenen volgroeid zijn, ben je efficiënter in je leren.

Volwassenen die leren muziek maken: te mooi om waar te zijn?

Misschien denk je nu: “Dit is allemaal leuk, maar het klinkt te mooi om waar te zijn. Er moet nog iets zijn dat ze mij niet vertelt.” Mijn antwoord hierop is dat er natuurlijk ook nadelen zijn aan op latere leeftijd beginnen met muzieklessen. Ik noem er hier drie:

  1. Volwassenen hebben drukke levens en veel meer dingen om zich zorgen over te maken dan kinderen. Daarom hebben ze minder tijd voor muzieklessen en oefenen. (Dit verandert meestal weer na pensioenering.)
  2. De spieren van volwassenen worden stijver met de tijd en dat maakt het moeilijker om de flexibiliteit in te zetten die nodig is bij het spelen van een muziekinstrument of zingen. Dit proces kan vertraagd worden met training, maar zal nooit stoppen.
  3. Volwassenen hebben een lagere verwachting van en zijn ook kritischer op zichzelf. Ze denken dat ze niet muzikaal zijn en zijn verder ook banger om te falen en fouten te maken.

Learn music and have some fun!

Ik hoop dat ik je tegen deze tijd heb overtuigd dat je echt als volwassene muzieklessen kan nemen en dat je er dan veel van zult leren. Als je nu denkt: “Leuk, maar geen tijd.” Lees dan nog even onze 7 punten om efficiënter te studeren voor je muzieklessen. En als geld een probleem is, zoek dan naar goedkopere opties, zoals groepslessen of zingen in een koor of spaar nog even totdat je het wel kan betalen. Zoals je nu weet, is het zelfs na één of twee jaar het nog steeds waard om met muzieklessen te beginnen.

Om af te sluiten wil ik nog kwijt dat het schrijven van dit artikel me al veel nieuwe inzichten heeft gegeven in hoe ik mijn lessen aan volwassenen verder kan verbeteren en hoe ik zelf ook niet bang moet zijn om nieuwe dingen te leren. Ik ben bijvoorbeeld een vrij onhandig persoon en mijn pianospel was moeilijk te verbeteren, daarom ben ik gaan zingen. Nu weet ik dat ik dit wel kan veranderen! Daarnaast heb ik alle tekeningen bij deze post zelf gemaakt (ok, behalve de Mona Lisa), gewoon door te proberen en te falen en opnieuw te beginnen. Ik weet dat ze heel simpel zijn en verre van perfect, maar ik heb plezier gehad en ze zijn duidelijk. Ik wil dat jij net zoveel plezier kan hebben als ik bij het leren van muziek of welk ander deel van het leven je interesseert!

Suggesties om verder te lezen:

Barry Green, The inner game of Music
Josh Turknett, 9 ways to practice smarter
Wieke Karsten, In de muziek
Susan Williams, Quality Practice
Oliver Sacks, Musicophilia

Simpele uitleg Neuroplasticiteit (Engels)
Terwijl ik heel erg afgeleid was op Facebook, kwam ik dit toepasselijke plaatje tegen uit Michelle Rial’s Am I Overthinking this? :

Andere blogs in categorie: uncategorized